Vitamin B1: Tìm hiểu về lợi ích, tác dụng và cách bổ sung hiệu quả

Vitamin B1 là một dưỡng chất cực kỳ quan trọng với hoạt động của cơ thể. Các nhà khoa học đã chứng nhận những công dụng tuyệt vời của loại vitamin nhóm B này với hệ miễn dịch, trí não, tim mạch, thị lực, da và tóc,…Bạn có biết rằng việc thiếu hụt hoặc sử dụng không đúng cách sẽ gây rất nhiều bất lợi đối với sức khỏe? Chính vì thế hãy cùng Dược Sĩ Cao Lý (thuộc nhóm chuyên gia của Ovanic.vn) tìm hiểu những thông tin về lợi ích, cách dùng vitamin B1 để bảo vệ sức khỏe bản thân và những người mà bạn yêu thương nhé.

1. Giới thiệu tổng quát về Vitamin B1 (Thiamine)

1.1. Vitamin B1 là gì?

Vitamin B1 hay thường được gọi với cái tên khác là Thiamine. Đây là một loại vitamin được các nhà khoa học phát hiện đầu tiên trong nhóm vitamin B nên được ưu ái đặt tên là B1. Thiamine là vitamin dễ tan trong nước. Đây là loại vitamin có sẵn trong nhiều loại thực phẩm tự nhiên, các loại vitamin tổng hợp hoặc thực phẩm bổ sung dinh dưỡng.

Vitamin B1 là một thành phần tạo nên ATP – một phân tử mang năng lượng của tế bào. Đồng thời vitamin nhóm B này cũng tham gia vào nhiều hoạt động sống của cơ thể. Trong đó có liên quan đến sự phát triển, tăng trưởng và hỗ trợ thực hiện chức năng của các tế bào trong cơ thể.

1.2. Vai trò đối với sức khỏe con người

Kết quả nghiên cứu của các chuyên gia cho thấy vitamin B1 đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển và hoạt động sống của cơ thể. Cụ thể nó tham gia vào rất nhiều quá trình như:

– Thiamine tác động vào hệ enzyme decacboxyl oxy hóa:

Vitamin B1 chuyển hóa ở dạng thiaminpyrophosphat, đóng vai trò quan trọng trong việc thực hiện decarboxyl oxy hóa các cetoaxit.

Do đó, nếu thiếu hụt vitamin B1 sẽ khiến cetoaxit bị tích tụ gây rối loạn trao đổi chất dẫn đến các bệnh lý nguy hiểm như giảm tiết dịch vị, tê phù,…

– Đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển hóa carbohydrate thành sản phẩm có lợi cho cơ thể:

Cơ quan tiêu hóa hấp thụ carbohydrate và nhiều dưỡng chất từ các loại thực phẩm. Khi đó vitamin B1 giúp chuyển hóa carbohydrate thành các dưỡng chất cần thiết cho hoạt động cơ thể. Một trong số đó chính là năng lượng tế bào.

– Có vai trò phân giải pyruvic tạo oxyethyl pyro phosphat:

Vai trò của vitamin B1 dạng pyrophosphate giúp phân giải Pyruvic tạo oxyethyl pyro phosphat. Quá trình này có liên quan đến con đường tổng hợp ATP và GTP cho tế bào sử dụng.

– Vai trò chuyển hóa đường của vitamin B1:

Vitamin B1 ở dạng thiaminpyrophosphat giúp bẻ gãy các hợp chất carbohydrate tạo thành glucose, trao đổi tạo sản phẩm acid pyruvic và acid cetoglutaric. Chính vì vậy khi thiếu hụt vitamin B1 sẽ làm ngưng trệ quá trình trao đổi glucid.

2. Lợi ích của vitamin B1 đối với sức khỏe, tâm lý và thể chất con người

– Lợi ích duy trì sức khỏe hệ miễn dịch của Thiamine:

Bạn có biết rằng các cơ dọc của đường tiêu hóa là nơi có nhiều cơ quan miễn dịch nhất? Và Thiamine đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì và bảo vệ chúng. Khi hệ tiêu hóa khỏe mạnh, cơ thể giải phóng chất dinh dưỡng tốt hơn. Từ đó giúp tăng cường hệ miễn dịch, phòng ngừa những tác nhân gây hại cho sức khỏe.

– Vitamin B1 tăng cường trí nhớ, tốt cho hệ thần kinh:

Một trong những lợi ích của vitamin B1 là giúp cải thiện trí nhớ, tăng sự tập trung. Thiamine giúp tăng cường tổng hợp vỏ Myelin, đảm bảo thần kinh hoạt động hiệu quả nhất. Tác dụng này của vitamin B1 cực tốt cho những người làm việc trí óc, đòi hỏi sự tập trung cao.

– Tăng cường sức khỏe hệ tim mạch với Thiamine:

Vitamin B1 là hoạt chất quan trọng trong quá trình sản xuất Acetylcholine (chất dẫn truyền thần kinh đặc biệt giữa hệ thần kinh với cơ tim). Chính vì vậy loại vitamin này có tác dụng duy trì chức năng tim mạch. Đồng thời vitamin B1 còn giúp phòng ngừa các bệnh liên quan đến hệ tim mạch.

– Vitamin B1 có lợi ích với quá trình trao đổi chất:

Thiamine là hoạt chất giúp tạo ra ATP (dạng phân tử mang năng lượng cho tế bào hoạt động). Chính vì vậy sẽ giúp giảm buồn chán, mệt mỏi, giúp cơ thể tràn đầy năng lượng tích cực.

Không những thế mà các nghiên cứu khoa học còn chỉ ra vitamin B1 giúp chuyển hóa Glucose, hỗ trợ quá trình trao đổi chất, kích thích sản sinh hồng cầu, hỗ trợ điều trị chứng rối loạn di truyền.

– Lợi ích của vitamin B1 với thị lực:

Thiếu hụt vitamin B1 là một trong những nguyên nhân gây bệnh đục thủy tinh thế. Do đó việc tăng cường bổ sung vi chất này sẽ có hiệu quả trong việc cải thiện thị lực, ngăn ngừa nguy cơ suy giảm thị lực hay biến chứng mù lòa.

– Vitamin B1 với bệnh tiểu đường:

Một kết quả nghiên cứu trên 24 bệnh nhân bị tiểu đường type II cho thấy: việc sử dụng vitamin B1 đều đặn trong 1 tháng sẽ làm giảm nồng độ glucose và leptin trong máu. Vì vậy vitamin B1 cực tốt cho những bệnh nhân mắc tiểu đường.

– Tác dụng của vitamin B1 (Thiamine) đối với làn da:

• Vitamin B1 đóng vai trò như một chất chống oxy hóa giúp chống lại các gốc tự do gây hại. Từ đó giúp tế bào khỏe mạnh, ngăn ngừa tình trạng lão hóa.
• Một trong những công dụng tuyệt vời của vitamin B1 là giúp tái tạo tế bào mới. Do đó bổ sung vitamin B1 sẽ giúp làn da khỏe và sáng hơn.
• Các nghiên cứu khoa học đã chứng nhận tác dụng của vitamin B1 trong việc ngăn chặn sự hình thành sắc tố melanin. Từ đó giúp ngăn ngừa tình trạng da xỉn màu, thâm sạm, nuôi dưỡng làn da trắng hồng tự nhiên.
• Vitamin B1 còn mang lại hiệu quả trong việc kháng viêm. Vì vậy vitamin này cực tốt cho những người bị kích ứng, mẩn đỏ, viêm da.
• Kết quả nghiên cứu cho thấy vitamin B1 có ảnh hưởng đến quá trình sản xuất collagen ở da. Bổ sung vitamin B1 sẽ giúp da đàn hồi tốt hơn và mau lành vết thương.

– Vitamin B1 – dưỡng chất nuôi dưỡng tóc chắc khỏe:

Vitamin B1 là hoạt chất tuyệt vời giúp nuôi dưỡng mái tóc từ sâu bên trong. Cụ thể vitamin nhóm B này có tác dụng giúp:

• Giảm nhanh tình trạng tóc bị gãy rụng
• Kích thích tóc mọc nhanh chóng và chắc khỏe hơn.

3. Các triệu chứng cho thấy cơ thể thiếu hụt Vitamin B1

3.1. Một số triệu chứng thiếu hụt

• Cơ thể mệt mỏi: vitamin B1 tham gia vào quá trình chuyển hóa protein, chất béo, carbohydrate thành ATP (phân tử mang năng lượng cho các tế bào). Chính vì vậy thiếu hụt vitamin B1 sẽ làm rối loạn quá trình chuyển hóa, khiến tế bào không được cung cấp đủ năng lượng dẫn đến tình trạng kiệt sức, mệt mỏi.
• Tinh thần bất ổn: thiếu hụt vitamin B1 khiến bạn rơi vào tình trạng thường xuyên cáu kỉnh, kích động, buồn bã,…Mức độ thiếu hụt vitamin B1 càng nặng thì những triệu chứng này càng kéo dài.
• Ăn uống không ngon miệng: đây là triệu chứng thường gặp khi cơ thể thiếu hụt vitamin B1. Nguyên nhân là vitamin B1 có tác dụng điều hòa cảm giác no, kiểm soát trung tâm bão hòa của người. Chính vì vậy khi thiếu hụt vitamin B1 sẽ khiến cơ thể cảm thấy no, dẫn đến tình trạng chán ăn, ăn uống không ngon miệng.
• Mờ mắt: thiếu Thiamine có thể gây sưng dây thần kinh thị giác dẫn đến hiện tượng mờ hoặc mất thị lực.
• Yếu cơ kéo dài mà không rõ nguyên nhân là dấu hiệu cho thấy cơ thể bị thiếu hụt vitamin B1.
• Thay đổi nhịp tim: không bổ sung đủ vitamin B1 sẽ khiến nhịp tim chậm hơn bình thường, làm tăng nguy cơ chóng mặt, ngất xỉu, mệt mỏi.
• Mê sảng: thiếu hụt Thiamine có thể gây hội chứng Wernicke-Korsakoff. Điều này sẽ dẫn đến tình trạng mê sảng, ảo giác, nhầm lẫn, mất trí nhớ.

3.2. Tác động của việc thiếu hụt

Có thể khẳng định rằng vitamin B1 đóng vai trò quan trọng đối với hoạt động sống của cơ thể. Do đó thiếu hụt vitamin B1 kéo dài có thể gây ra nhiều bệnh lý nguy hiểm với sức khỏe. Cụ thể như:

– Bệnh Beriberi:

Bệnh tê phù Beriberi gồm 2 loại: tê phù khô và tê phù ướt. Trong đó:

• Tê phù khô làm tổn thương dây thần kinh, ảnh hưởng đến hoạt động cơ.
• Tê phù ướt do thiếu hụt Thiamine ảnh hưởng đến hệ tuần hoàn và tim mạch.

Bệnh Beriberi nguyên nhân do thiếu hụt vitamin B1 nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời sẽ gây nhiều biến chứng nguy hiểm. Cụ thể là làm tổn thương hệ thần kinh vĩnh viễn, thậm chí còn gây tử vong.

– Bệnh não Wernicke:

Cơ thể bị thiếu hụt vitamin B1 trong thời gian dài sẽ gây rối loạn nhân cách, suy giảm trí nhớ, rối loạn tâm thần, trầm cảm…

4. Các nguồn thực phẩm giàu Vitamin B1 để bổ sung cho cơ thể

4.1. Các loại thực phẩm tự nhiên giàu vitamin B1 và cách bổ sung vào chế độ ăn uống

Vitamin B1 có thể tự tổng hợp thông qua thực phẩm sử dụng hàng ngày. Các chuyên gia đã nghiên cứu và chứng nhận top thực phẩm giàu vitamin B1 nhất là:

• Thịt bò: cái tên đầu tiên được nhắc đến trong top những thực phẩm giàu Thiamine là thịt bò. Trong 100g thịt bò có chứa 0.05mg vitamin B1. Hàm lượng vitamin B1 này được chứng nhận đáp ứng đủ nhu cầu cho 1 người trưởng thành trong ngày.
• Thịt lợn: loại thực phẩm được sử dụng phổ biến tại Việt Nam. Ước tính trong sử dụng 100g thịt heo cung cấp khoảng 74% nhu cầu vitamin B1 cho người trưởng thành.
• Vitamin B1 có ở thực phẩm nào? Đáp án là cá hồi – một thực phẩm giàu giá trị dinh dưỡng, có thể dễ dàng chế biến thành nhiều món ngon khác nhau. Mỗi ngày sử dụng 100g cá hồi đáp ứng khoảng 18% nhu cầu vitamin B1 cần thiết cho cơ thể.
• Sau thịt bò, thịt lợn và cá hồi thì vẹm xanh là thực phẩm được khuyên dùng để bổ sung vitamin B1 cho cơ thể. Vẹm xanh thuộc họ Mytilidae, được tìm thấy nhiều ở vùng biển Châu Á – Thái Bình Dương, có hương vị thơm ngon được rất nhiều người yêu thích. Các nghiên cứu cho biết mỗi ngày ăn 3 con vẹm xanh đã đáp ứng đủ lượng vitamin B1 mà cơ thể cần để duy trì hoạt động sống.
• Đậu đen: ước tính nửa cốc đậu đen luộc cung cấp 27% lượng vitamin B1 mà cơ thể cần hàng ngày. Để tăng hiệu quả hấp thụ vitamin B1 bạn nên sử dụng đậu đen chế biến thành các món ăn hấp dẫn như chè, cháo, nước đậu đen vừa thanh mát lại cực kỳ ngon miệng.
• Măng tây: 100g măng tây nấu chín cung cấp 11% nhu cầu vitamin B1 cho cơ thể mỗi ngày. Lời khuyên của các chuyên gia là nên sử dụng măng tây tươi để đạt hiệu quả tốt nhất, các loại măng tây đóng hộp sẽ có hàm lượng vitamin B1 ít hơn.
• Rau bina: sử dụng 1 bó rau bina sẽ cung cấp 0.265mg/1.5mg giá trị dinh dưỡng hàng ngày. Để cơ thể hấp thụ vitamin B1 tốt nhất thì bạn nên sử dụng rau bina ép nước hoặc làm detox uống hàng ngày.
• Gạo lứt: sử dụng cơm hoặc rượu gạo lứt là một trong những cách bổ sung vitamin B1 vô cùng hiệu quả. Kết quả nghiên cứu cho thấy 1 chén gạo lứt cung cấp đến 14% lượng vitamin B1 mà cơ thể cần trong 1 ngày.

>>> Tìm hiểu các loại thực phẩm tự nhiên giàu vitamin bên dưới:

• Thực phẩm giàu Vitamin A
• Thực phẩm giàu Vitamin B
• Thực phẩm giàu vitamin C
• Thực phẩm giàu Vitamin D
• Thực phẩm giàu Vitamin E

4.2. Lời khuyên về cách tăng cường hấp thụ vitamin B1 từ thực phẩm

Vitamin B1 có mặt trong rất nhiều các loại thực phẩm quen thuộc trong cuộc sống thường ngày. Nhưng chế biến và sử dụng như thế nào để mang lại hiệu quả tốt nhất thì không phải ai cũng nắm rõ. Bởi khi chế biến sử dụng không đúng cách sẽ khiến lượng vitamin B1 trong thực phẩm bị hao hụt. Do đó khi lựa chọn bổ sung vitamin B1 từ thực phẩm tự nhiên bạn cần lưu ý một số vấn đề như:

• Hạn chế ngâm các loại thực phẩm giàu vitamin B1 trong nước lâu. Nguyên nhân do vitamin B1 dễ tan trong nước.
• Các loại thực phẩm chứa vitamin B1 sau khi gọt vỏ, thái miếng hoặc nấu súp thì cần sử dụng ngay. Bởi nếu để lâu sẽ khiến hàm lượng B1 bị hòa tan.
• Trong ngũ cốc, vitamin B1 chủ yếu nằm ở lớp vỏ mỏng mà thường được gọi là cám. Khi xay xát ngũ cốc sẽ làm hao hụt vitamin B1. Chính vì thế không nên xay xát quá kỹ hoặc ngâm trong nước quá lâu.
• Men bia và men thực phẩm chứa hàm lượng thiamine khá cao nhưng lại không bền vững, dễ bị phân hủy khi nấu. Do đó khi sử dụng men bạn không nên nấu trong thời gian quá lâu.
• Việc bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh sẽ làm giảm lượng vitamin B1. Chính vì vậy bạn nên bảo quản thực phẩm như rau củ quả chứa vitamin B1 trong môi trường tự nhiên. Việc này sẽ giúp lưu giữ nguyên vẹn hàm lượng vitamin B1.

5. Các dạng sản phẩm bổ sung Vitamin B1 mà bạn nên biết

Ngoài cách bổ sung vitamin B1 qua các loại thực phẩm tự nhiên thì bạn cũng có thể tăng cường vi chất này thông qua thực phẩm chức năng. Các thương hiệu hàng đầu của Mỹ, Úc, Hàn, Nhật…đã cho ra mắt rất nhiều các loại TPCN giàu vitamin B1 được bào chế dưới các dạng:

• Dạng viên nang chứa vitamin B1: dùng qua đường uống, hàm lượng 50mg, phù hợp với người khỏe mạnh.
• Dạng viên nén chứa vitamin B1: dùng qua đường uống, hàm lượng 100mg hoặc 250mg, dành cho người thiếu hụt nghiêm trọng.
• Dạng dung dịch tiêm chứa Thiamine: nồng độ 100mg/ml, thường dùng cho người bệnh nặng dưới chỉ định bác sĩ.

Bổ sung vitamin B1 qua các loại thực phẩm chức năng dạng viên. Ưu điểm của TPCN bổ sung là có thể sử dụng trực tiếp, nhanh chóng và tiện lợi. Để chọn mua và sử dụng TPCN bổ sung vitamin B1 tốt nhất, bạn cần lưu ý một số vấn đề như:

• Lựa chọn sản phẩm được nghiên cứu sản xuất bởi những thương hiệu có tên tuổi, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng.
• Nên chọn mua TPCN được review, đánh giá tích cực từ những người đã sử dụng trước đó.
• Căn cứ vào tình trạng sức khỏe của mỗi người mà bổ sung vitamin B1 với hàm lượng phù hợp.

Một trong những địa chỉ uy tín hàng đầu Việt Nam mà bạn có tin tưởng đặt mua TPCN bổ sung Vitamin B1 là Ovanic.vn. Đây là website bán lẻ trực tuyến chuyên phân phối các sản phẩm chăm sóc sức khỏe và làm đẹp đến từ những thương hiệu hàng đầu thế giới, được chiết xuất từ thành phần tự nhiên an toàn cho mọi đối tượng người dùng.

Nếu bạn và những người thân yêu đang có dấu hiệu bị thiếu hụt Vitamin B1 thì hãy nhanh tay liên hệ ngay với Ovanic.vn để được tư vấn những sản phẩm phù hợp, chất lượng với mức giá ưu đãi nhất nhé.

Tìm hiểu thêm nhiều loại viên uống vitamin B tổng hợp tại Ovanic.vn

6. Các tác dụng phụ có thể xảy ra

Các kết quả nghiên cứu trong những năm qua cho biết vitamin B1 thường được cơ thể dung nạp tốt. Đặc biệt loại vitamin này không gây hại cho sức khỏe. Tuy nhiên nếu sử dụng không đúng cách sẽ gây một số tác dụng phụ. Cụ thể là:

• Phản ứng dị ứng như phát ban hoặc ngứa nhẹ.
• Bị buồn nôn, có hiện tượng thắt chặt trong cổ họng.

7. Tổng kết và lời khuyên

Có thể khẳng định rằng vitamin B1 là dưỡng chất cực kỳ quan trọng với sức khỏe con người. Để phát huy tối đa tác dụng của Thiamine đối với sức khỏe, bạn nên sử dụng đúng cách. Cụ thể là:

• Thời điểm tốt nhất để bổ sung vitamin B1 cho cơ thể là vào buổi sáng. Điều này sẽ giúp bổ sung năng lượng cho cơ thể trong cả ngày dài.
• Nên sử dụng trước bữa ăn 30 phút hoặc sau khi ăn 2 tiếng.
• Hàm lượng cần bổ sung cho mỗi đối tượng là khác nhau. Cụ thể phụ nữ mang thai nên dùng 1.4mg vitamin B1 mỗi ngày. Nam giới trưởng thành nên bổ sung 1.2mg/ngày. Liều dùng cho nữ giới trưởng thành là 1.1mg/ngày. Người già trên 60 tuổi hoặc bệnh mãn tính cần 1.2-1.5mg/ngày tùy tình trạng. Đối tượng là trẻ nhỏ nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng.

Như vậy Dược Sĩ Cao Lý -thuộc nhóm chuyên gia của Ovanic.vn vừa chia sẻ những thông tin về vitamin B1. Đây là vitamin cực kỳ quan trọng đối với sức khỏe. Hãy bổ sung vitamin B1 đúng cách để cơ thể luôn luôn khỏe mạnh bạn nhé. Đừng quên truy cập Ovanic.vn mỗi ngày để cập nhập thêm nhiều thông tin hữu ích, những bí quyết chăm sóc sức khỏe và sắc đẹp khác nhé. Chúc bạn vui khỏe mỗi ngày!

Nguồn:

• https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10568373/